Κόκκινη γη μαύρη γη,
έρχεσαι εσύ από τη θάλασσα,
από τη μαραμένη βλάστηση,
όπου υπάρχουν αρχαίες
λέξεις και ματωμένος κάματος
και γεράνια ανάμεσα στις πέτρες-
δεν ξέρεις πόσο φέρνεις
θαλασσινές λέξεις και κούραση,
εσύ, πολύτιμη σαν ανάμνηση...
***
Το βλέμμα σου είναι από αλμύρα
και χώμα. Μια μέρα
έσταξες θάλασσα
...όλα τα κλείνεις στα μάτια σου.
***
Έρχεσαι πάντα από τη θάλασσα
η φωνή σου είναι βραχνή,
τα μάτια σου είναι πάντα μυστικά
σαν ζωντανό νερό ανάμεσα στους θάμνους,
το μέτωπό σου σκυφτό, σαν
ουρανός συννεφιασμένος.
Κάθε φορά ξαναζείς
σαν ένα πράγμα αρχαίο,
πρωτόγονο, που η καρδιά
το ’ξερε κιόλας και σφίχτηκε.
***
... ήρθες από τη θάλασσα.
'Όλα τα δέχεσαι, τα ερευνάς
και τα διώχνεις
όπως η θάλασσα. Έχεις σιωπή
στην καρδιά, πνιγμένες
λέξεις. Είσαι σκοτεινή.
(αποσπάσματα από την ενότητα, Η γη και ο θάνατος)
..................................................
«Όλους τους συγχωρώ και από όλους ζητώ συχώρεση, εντάξει; Και να λείπουν τα κουτσομπολιά». Αυτό το σημείωμα άφησε πίσω του ο Τσέζαρε Παβέζε (1908–1950), πριν αυτοκτονήσει στις 27 Αυγούστου 1950 – κλείνοντας το μάτι στον Μαγιακόφσκι, τον οποίο αντέγραψε στον αποχαιρετισμό. Ποιητής, πεζογράφος, μεταφραστής και δοκιμιογράφος, ένας από τους σημαντικότερους εκπροσώπους της ιταλικής μεταπολεμικής λογοτεχνίας, αγωνιστής της αριστεράς, ο Παβέζε είχε γράψει αυτά τα λίγα λόγια στην πρώτη σελίδα του βιβλίου του «Διάλογοι με τη Λευκώ». Τον περασμένο Αύγουστο, (2005) ο διευθυντής του Κέντρου Σπουδών για τον Παβέζε αποκάλυψε ότι υπήρχε και δεύτερο σημείωμα, μέσα στους «Διαλόγους». Σε ένα δελτίο δανειστικής βιβλιοθήκης, τρεις φράσεις που λένε τα πάντα: «Ο θνητός άνθρωπος, Λευκώ, δεν έχει άλλο αθάνατο πάρεξ την ανάμνηση που κουβαλά και την ανάμνηση που αφήνει» (από τους «Διαλόγους») –«δούλεψα, πρόσφερα στους ανθρώπους ποίηση, μοιράστηκα τα βάσανα των πολλών» (από την «Τέχνη του ζην»)– «Έψαξα να βρω τον εαυτό μου». Μέσα από τον έρωτα, την πολιτική και την ποίηση. Εις μάτην.
............................................
“Οι στίχοι του αντηχούν στα αυτιά μας, όταν γυρίζουμε στην πόλη ή όταν σκεφτόμαστε και δεν ξέρουμε πια ούτε αν είναι ωραίοι στίχοι, τόσο τους νιώθουμε δικούς μας, τόσο αντανακλούν για μας την εικόνα της νιότης μας, των ημερών, πολύ μακριών τώρα πια, που τους ακούσαμε από την ίδια τη φωνή του φίλου μας για πρώτη φορά: και ανακαλύπτουμε, με βαθύ θαυμασμό, πως και από τη γκρίζα, βαριά και αντιποιητική πόλη μας θα μπορούσε να γίνει ποίηση”, έγραφε η συγγραφέας Ναταλία Γκίνσμπουργκ για τον αγαπημένο της φίλο, αυτόχειρα ποιητή, πεζογράφο και πολιτικό αγωνιστή Τσέζαρε Παβέζε στο κείμενό της Πορτραίτο ενός φίλου.
πηγή: https://astrolabio1.blogspot.com, παρουσίαση του βιβλίου "Tσέζαρε παβέζε – έξορία – έρωτας – αυτοκτονία – επιστολές – κείμενα – ποιήματα", Εκδ. διαπολιτισμός, 2011, μτφ. – σχόλια: Γιάννης Η. Παππάς
